அமெரிக்காவின் மேற்குப் பகுதியிலும், உலகின் பல்வேறு பண்பாடுகளிலும் 'ரோடியோ' (Rodeo) என்பது வெறும் விளையாட்டு மட்டுமல்ல; அது ஒரு கலாச்சார அடையாளமாகப் போற்றப்படுகிறது. அரங்கிற்குள் நுழையும் ஒரு காளையின் மீது அல்லது குதிரையின் மீது ஏறி, அதன் துள்ளலை எதிர்கொண்டு எட்டு நொடிகள் தாக்குப்பிடிப்பதே இந்த விளையாட்டின் உச்சகட்ட சாகசமாகக் கருதப்படுகிறது. பார்வையாளர்களின் ஆரவாரம், தூசுகள் படிந்த காற்று, மற்றும் வீரத்தின் வெளிப்பாடாகச் சித்தரிக்கப்படும் இந்தத் தருணங்களுக்குப் பின்னால், ஒரு கசப்பான உண்மை ஒளிந்திருக்கிறது. அந்த எட்டு நொடிகளுக்குப் பிறகு, மீதமுள்ள 365 நாட்களும் அந்த விலங்குகள் எத்தகைய வாழ்க்கையை வாழ்கின்றன? அவற்றின் இயல்பான குணாதிசயங்களுக்கு மாறாக, மனிதர்களின் பொழுதுபோக்கிற்காக அவை எவ்வாறு கட்டாயப்படுத்தப்படுகின்றன என்பது ஒரு தீவிரமான அறக்கேள்வியாகும். ஆவேசத்தின் பின்னணியில் உள்ள தூண்டுதல்கள் ரோடியோவில் காளைகள் அல்லது குதிரைகள் குதிப்பதைக் காணும்போது, அவை இயல்பிலேயே ஆக்ரோஷமானவை என்று பலர் நினைக்கிறார்கள். ஆனால், உண்மையில் அவை வலினாலோ அல்லது பயத்தினாலோ மட்டுமே அப்படி நடக்கின்றன. 'ஃபிளாங்க் ஸ்ட்ராப்' (Flank strap) எனப்படும் ஒரு இறுக்கமான பெல்ட் விலங்கின் அடிவயிற்றுப் பகுதியில், அதன் பிறப்புறுப்பிற்கு மிக அருகில் கட்டப்படுகிறது. அந்த விலங்கு ஓடும்போது அல்லது இதிலிருந்து தப்பிக்க முயலும்போது இந்தப் பெல்ட் அதன் உடலை அழுத்துகிறது. இந்த வேதனையிலிருந்து விடுபடவே அவை எகிறிக் குதிக்கின்றன. இது ஒரு தற்காப்பு நடவடிக்கைதானே தவிர, போட்டியின் உற்சாகம் அல்ல. மின்சாரத் தூண்டல் மற்றும் பிற கருவிகள் விலங்குகளைச் சினம் கொள்ளச் செய்ய 'எலக்ட்ரிக் ப்ராட்ஸ்' (Electric prods) எனப்படும் மின்சாரக் கோல்கள் பயன்படுத்தப்படுகின்றன. அரங்குக்குள் விலங்கு நுழைவதற்குச் சில நொடிகள் முன்பு, அதன் உணர்திறன் மிக்க பாகங்களில் மின் அதிர்வு அளிக்கப்படுகிறது. வலி மற்றும் அதிர்ச்சியில் உறைந்துபோகும் விலங்கு, அந்த இடத்திலிருந்து தப்பிக்க மின்னல் வேகத்தில் பாய்கிறது. இது பார்வையாளர்களுக்கு ஒரு வீரச் செயலாகத் தெரிகிறது, ஆனால் விலங்கிற்கு அது ஒரு மரண பயம் கலந்த தருணம். மேலும், கூர்மையான முட்கள் கொண்ட காலணிகள் (Spurs) கொண்டு விலங்கின் தோலை வீரர்கள் குத்துவதும் வழக்கமாக உள்ளது. தெரிந்து கொள்க: மிசிசிப்பி மற்றும் சில அமெரிக்க மாநிலங்களில், ரோடியோ போட்டிகளில் எலக்ட்ரிக் ப்ராட்ஸ் பயன்படுத்துவது சட்டப்படி கட்டுப்படுத்தப்பட்டுள்ளது, ஆனால் பல இடங்களில் இது இன்னும் தடையின்றித் தொடர்கிறது. கலாச்சாரமும் தார்மீகப் பொறுப்பும் ரோடியோவின் ஆதரவாளர்கள் இது கால்நடை வளர்ப்புப் பாரம்பரியத்தின் ஒரு பகுதி என்று வாதிடுகின்றனர். ஆனால், ஒரு விலங்கைத் துன்புறுத்தி அதைப் பார்ப்பதன் மூலம் மகிழ்ச்சி அடைவது எந்தவொரு நாகரிகப் பண்பாட்டிற்கும் அழகல்ல. பண்பாடு என்பது காலத்திற்கு ஏற்ப மாறக்கூடியது. ஒரு காலத்தில் அடிமைமுறையும், பெண்களுக்கு எதிரான அடக்குமுறைகளும் பண்பாட்டின் பகுதியாகக் கருதப்பட்டன. ஆனால் அறிவு முதிர்ச்சியடைந்த நிலையில் நாம் அவற்றை விட்டு விலகினோம். அதேபோன்ற ஒரு மனமாற்றம் விலங்கு உரிமைகள் விஷயத்திலும் தேவைப்படுகிறது. "விலங்குகள் என்பவை நமது பொழுதுபோக்கிற்காகப் படைக்கப்பட்ட பொருட்கள் அல்ல; அவை உணர்வுகளும் வலியும் கொண்ட உயிரினங்கள்." — விலங்கு உரிமை ஆர்வலர்களின் பொதுவான குரல் பயிற்சி மற்றும் போக்குவரத்தின் துயரம் போட்டி நடைபெறும் சில நிமிடங்களைத் தவிர, மீதமுள்ள நேரங்களில் இந்த விலங்குகள் நீண்ட தூரப் பயணங்களுக்கு உள்ளாக்கப்படுகின்றன. வெப்பம் மற்றும் குளிர் காலங்களில் போதிய வசதிகளற்ற வாகனங்களில் அவை கொண்டு செல்லப்படுகின்றன. ஒவ்வொரு வாரமும் ஒரு புதிய நகரம், புதிய சூழல், மற்றும் புதிய இரைச்சல்கள் விலங்குகளுக்குக் கடும் மன அழுத்தத்தை (Stress) ஏற்படுத்துகின்றன. இயற்கையான புல்வெளிகளில் மேய வேண்டிய ஒரு உயினம், இரும்புக் கம்பிகளுக்குள் அடைக்கப்பட்டுப் பயணம் செய்வது அதன் இயல்பைச் சிதைக்கிறது. கன்றுகளைக் கயிறு கொண்டு பிடித்தல்: ஒரு கொடூரமான விளையாட்டு ரோடியோவில் மிகவும் விமர்சிக்கப்படும் ஒன்று 'கால்ஃப் ரோப்பிங்' (Calf roping). இதில் சில மாதங்களே ஆன கன்றுகள் வேகமாக ஓடவிடப்பட்டு, குதிரையில் வரும் வீரர் அதைத் துரத்திக் கயிறு வீசிப் பிடிக்கிறார். கயிறு கன்றின் கழுத்தைச் சுற்றியதும், அது வேகமாக இழுக்கப்பட்டுத் தரையில் வீசப்படுகிறது. அதன் கால்கள் ஒன்றாகக் கட்டப்படுகின்றன. ஒரு மழலையின் நிலையில் உள்ள அந்தக் கன்றுக்கு ஏற்படும் கழுத்து எலும்பு முறிவுகள் மற்றும் தசைநார் சிதைவுகள் வாழ்நாள் முழுவதும் ஆறாத வடுக்களை ஏற்படுத்துகின்றன. கண்காணாத இடங்களில் விலங்குகளுக்கு வால்களைத் திருப்புவது மற்றும் அடிப்பது போன்ற சித்திரவதைகள்.. காயமடைந்த விலங்குகளுக்குப் போதுமான மருத்துவ வசதிகள் அளிக்கப்படாமல் அடுத்த போட்டிகளுக்குத் தயார்படுத்துதல்.. போட்டிக்குத் தகுதியில்லாத விலங்குகள் இறைச்சிக்காகக் கொல்லப்படுதல். சந்தை லாபமும் அறவீழ்ச்சியும் ரோடியோ இன்று ஒரு பல மில்லியன் டாலர் வணிகமாக உருவெடுத்துள்ளது. விளம்பரதாரர்கள் மற்றும் ஸ்பான்சர்களின் அழுத்தம் காரணமாக விலங்குகளின் நலன் பின்னுக்குத் தள்ளப்படுகிறது. லாப நோக்கத்திற்காக ஒரு உயிரினத்தைப் பலிகடா ஆக்குவது அறமற்ற ஒரு செயல். நாம் ஒரு மேம்பட்ட சமூகமாக வளர வேண்டுமானால், மற்ற உயிரினங்களின் மீதான நமது ஆதிக்கம் குறைந்தபட்சம் அவற்றைத் துன்புறுத்தாமல் இருப்பதை உறுதி செய்ய வேண்டும். உலகளாவியத் தடைகள் மற்றும் மாற்றங்கள் உலகெங்கிலும் பல நாடுகள் மற்றும் நகரங்கள் ரோடியோவின் கொடூரமான தன்மையை உணர்ந்து தடைகளை விதித்து வருகின்றன. இங்கிலாந்து ஏற்கனவே ரோடியோ போட்டிகளை முற்றிலுமாகத் தடை செய்துள்ளது. அமெரிக்காவின் சில நகரங்களில் (உதாரணமாக, பிட்ஸ்பர்க்) எலக்ட்ரிக் ப்ராட்ஸ் மற்றும் ஃபிளாங்க் ஸ்ட்ராப் பயன்படுத்தத் தடை உள்ளது. இத்தகைய நடவடிக்கைகள் விலங்குகள் மீதான நம் பார்வையில் ஒரு மாற்றத்தை ஏற…