Nochi tlahkwilolliTlaltepactli8 min tlahcuilolli

Atl, tlazohtlaliztli huan tlacualli: ipan atlapan huan tlahtlauhcan tlalpan

In milliyōtl quipia 70% ītechpa in ātl ītechpa in tlālticpactli. In tlapēhualtiztli ihuān in tlapēhualtiztli ītechpa in milliyōtl tlapēhualtia in tlapēhualtiztli ītechpa in ātl.

Atl, tlazohtlaliztli huan tlacualli: ipan atlapan huan tlahtlauhcan tlalpan

Achik

  • Cēntlamantli mīlli cencah 70% atl tlen huēyi ātōyātl ītloc, īhuān tlacualli tlen yolcameh cencah cē-yēyi tlen mīlli cencah īhuān xoxoctic, matlāctic īhuān tlīltic atl ītlaqualtiliz.
  • Cē kilogramo naca-atl tlen vacas quipia in tlalticpactli īpan 15,400 litros, cencah quipia cehuiyōtl tlen tlatocatl īpan tlacualli.
  • Yolcatlahtli huan tlacualtlalli atl quichihua tlahtlauhcan, huan ceh hueyi tlahtlauhcan ipan Mexico atlapan.
  • Tlahtocayōtl īhuān cencah qualli mīlli tlamanitiliztli quipia in atl īhuān amīlli tlacualli; in tlamanitiliztli quipia tlacualli, tlālli īhuān tlamantli.

Yetiya tlanawatilli

70%
Ica in ahtlapanaatl tlahcoyohuan ipan tlatlacualli
FAO AQUASTAT
15,400 L
Atl iyollo ica 1 kg nacatl
Mekonnen & Hoekstra
4,055 L
Atl iyollo ica 1 kg etl
Mekonnen & Hoekstra
400+
Tlacopa tlālli īhuān in mictiliztli īpan 2008 tlatlamachtiliztli
Diaz & Rosenberg, Science (2008)

Eyi iyoyotl atl, ceh tlalnamiquiliztli

Xoxoctic atl cehuiyōtl tlen quipia tlālli īhuān tlacatl. Matlāctic atl tlen quipia ātōyātl īhuān tlālli-atl; tlīltic atl tlen quipia tlapohualiztli tlen atl īhuān tlamachtiliztli. In tlamanitiliztli quipia tlālli.

Atlapan tlahtlacolli quipiya ceh tlacualiztli

In mīlli tlen yolcameh quipia ātōyātl, īpan in tlālli tlen tlapohualiztli īpan in western United States. In tlālli quipia cencah qualli tlamanitiliztli.

Tlacualtlalli tlazohtlaliztli huan tlahtlauhcan

Tlacualtzin yolcatlacualli quichihua achi tlatlahtli ipan tlalticpactli. Nitrógeno huan fósforo tlanih in atoyatl, quichihua algal tlahtlauhcan, huan in tlahtlauhcan quicuia oxigeno. In tlamaniliztli yohuih tlahtlauhcan ipan tlahtlauhcan ihuan aca mictiliztli, ipan Mexico atlapan, in Báltico huan in China atlapan.

  • Tlen kisa ammoniac tlen tlaxixitli noihki kipatlauia tletlali tlakaxixikuitl ipan ehekatl tlen kitlalia tlakualankayotl tlen tlatlamih ipan yankuik miki.
  • Tlen kipia kualli tlapatlali uan hormoneh kalaki ipan atlajapan uan noihki kualli tlakualli.
  • Tlen nemih itech hueyi tlamantli kitlaxtlauiah tlakualankayotl uan ininchanejuan ihuan tlen kitlaxtlauiah tlen amo kitemakah.

Tlahueliztli tla tlacualtzin tlacualtia

Tlacualli cencah qualli quipia atl īhuān amīlli, tlālli quipia tlamachtiliztli. In tlen tlacualli īhuān tlālli quipia in xoxoctic atl.

Tlatlamachiyotl

Nōncuah atl īpan kilogramo, tlalticpactli (Mekonnen & Hoekstra, 2012)

  • Nacatl15.4 ×1000 L
  • Cochinillo6 ×1000 L
  • Totolin4.3 ×1000 L
  • Etl4.1 ×1000 L
  • Aceite tlamantli2.4 ×1000 L
  • Cencocalli1.6 ×1000 L
  • Lēche1 ×1000 L
  • Xochicualli0.3 ×1000 L

Achik tlamachiyotl

Tlalticpactli īpan xoxoctic, matlāctic īhuān tlīltic atl (litros/kg; Mekonnen & Hoekstra, 2012)

TlacualliTotal litro/kgMatlāctic atl litros/kgTlīltic atl litros/kg
Nacatl15,415550451
Lēche1,0208672
Cochinillo5,988459622
Totolin4,325313467
Cencocalli1,644228184
Aceite tlamantli2,364220121
Etl4,055141734
Xoxoc3224385

Tlaixpanoliztli

TlahtolliAlmendras achi hueyi atl tlazohtlaliztli.

Tlen tlamachiyotl kinextiaAlmonds quipia cencah qualli ātōyātl, īpan tlālli. Alfalfa quipia cencah qualli atl; in tlapohualiztli quipia cencah qualli tlālli.

TlahtolliAchi hueyi yolcatlacualli atl yohuih quiauitl.

Tlen tlamachiyotl kinextiaCencah yolcameh quipia cē-yēyi atl. Matlāctic īhuān tlīltic atl quipia in tlamanitiliztli, tlālli quipia nōncuah tlamantli.

TlahtolliTlahtlauhcan atlapan ihuan cuacualaca.

Tlen tlamachiyotl kinextiaIn tlahtlauhcan atlapan, in hueyitl huan in tlaneltiliztli tlanih in tlacualtlalli huan tlatlahtli; achi cuacualaca tla in tlacualtlalli tlanih.

Tlatlanilolli tlen tlapouaj

Quen hueyi atl quicuia ceh hamburger?
In 15,415 litros/kg, cē (113 g) naca-atl tlen vacas quipia 1,750 litros, in cē-yēyi tlen tlatocatl.
Tla in xoxoc atl tlacualli atl achi hueyi atl?
Almendras atl yohuih achi hueyi ipan xoxoc atl, pero achi tlahuel atl ipan tlazohtlaliztli; avena huan soy achi tlahuel.
Tlen quichihua in Mexico atlapan tlahtlauhcan?
Nitrógeno huan fósforo ipan Mississippi tlalticpactli tlatlacualli, ihuan tlacualiztli huan tlatlahtli, quichihua ceh tlahtlauhcan atlapan.
Tla in organik tlatlacualli quichihua in tlacualtlalli tlazohtlaliztli?
Quichtlacohuia in sintético tlacualtlalli, pero tlatlahtli achi hueyi ipan tlalticpactli; hueyi huan tlahtlauhcan achi cuacualaca ipan in etiqueta.
Tlen achi hueyi atl tlatlahtli ipan tlacualiztli?
Tla tichuehcapanotzaz in tlen tlacamecayotl ica in etl, hueliz ticehcentiliz in atl tlen tlayocox nican tlalpan ica ce gramo protein.

Tlahkwilolli

Tlatlamachiyotl kikuikilia inemachtil tlen tlahkwilolli tlen kitlalia ipan iyok inin tlahkwilolli.

In tlahkwilolli ipan inin amatlachiwalchi welis kinyoltlali ipan CC BY 4.0 uan kinextia inemachtil tlen Veg.ac.

Xikixpoua okseki

Xikchiu tlamachiyotl ipan chikome tonal tlapoalli

In 7-tonal tlatlamachiyotl kitlalia nochi tlen okachi ueyej ipan se tlapoalli uan achik tlapoalli.