Czy Olej palmowy jest wegańskie?

Kluczowe fakty

Werdykt

Wegańskie

Kategoria

Olej i tłuszcz

Występuje również jako

Olej palmowy

Najlepszy zamiennik

Olej słonecznikowy

Dlaczego

Olej palmowy nie zawiera składników pochodzenia zwierzęcego. Jego problemem jest niszczenie siedlisk: ekspansja w Indonezji i Malezji prowadzi do spadku populacji orangutanów, słoni i tygrysów, co koliduje z etyką wegańską, mimo że sam olej kwalifikuje się jako wegański.

Zastąp przez

Co tak naprawdę zawiera

Olej palmowy pozyskuje się z owoców palmy olejowej, drzewa tropikalnego uprawianego w przeważającej mierze w Indonezji i Malezji. Pod względem botanicznym jest to produkt w stu procentach roślinny, więc zgodnie z definicją weganizmu — unikaniem produktów odzwierzęcych — olej palmowy jest wegański. Kontrowersje wokół niego mają charakter etyczny, a nie definicyjny. Ekspansja plantacji palmy olejowej stała się główną przyczyną wylesiania w Azji Południowo-Wschodniej, niszcząc siedliska orangutanów, tygrysów, słoni i niezliczonych mniejszych gatunków, osuszając bogate w węgiel torfowiska oraz wypierając rdzenną ludność. Właśnie dlatego wielu wegan go unika: nie dlatego, że zawiera składniki odzwierzęce, lecz dlatego, że jego produkcja przyczynia się do śmierci zwierząt. Kontrargumentem jest jednak wydajność — palma olejowa daje kilkakrotnie więcej oleju z hektara niż jakakolwiek inna roślina, więc zastąpienie jej olejem sojowym, kokosowym czy słonecznikowym mogłoby wymagać zajęcia większej, a nie mniejszej powierzchni gruntów. Rozwiązaniem kompromisowym jest certyfikowany, zrównoważony olej palmowy (RSPO oraz bardziej rygorystyczne programy), który ogranicza wycinkę nowych lasów, choć egzekwowanie tych wymogów bywa niedoskonałe, a krytycy uznają je za niewystarczające. Na etykietach olej palmowy ukrywa się pod dziesiątkami nazw: olej roślinny, palmitynian, kwas palmitynowy, stearynian glicerolu, sól sodowa kwasu palmitynowego (sodium palmate) i wieloma innymi. Znajduje się w około połowie paczkowanych produktów z supermarketu — ciastkach, kremach do smarowania, czekoladzie, zupkach błyskawicznych, mydłach czy szamponach. Pragmatyczna postawa, którą przyjmuje wielu wegan, polega na: unikaniu produktów z niecertyfikowanym olejem palmowym tam, gdzie istnieje alternatywa, preferowaniu oznaczeń certyfikatu RSPO lub „palm-oil-free” oraz skupianiu uwagi na znacznie poważniejszych, bezpośrednich szkodach generowanych przez hodowlę zwierząt.

Pytania, które zadają ludzie