wildlife-oceans ·

Waqaychakuqman qillqa: Llama kawsayta tukuchiyta yachay

Andespi llamakuna qasa kasqanmanta yachay, llamkaqkunapaq allin kawsayta maskaspa.

210 simi · Veg.ac sapa p’unchaw qillqa
Andes urqukunapi llamakuna tarpukusqanku
Veg.ac · AI-generated illustration

Ayllu kawsaypi llamakuna

Sutiyki, [READER NAME], kunanqa rimaykullayki llamakuna waqaychaymanta, chaykunaqa ancha allin kawsayniyuq kanku Andes urqukunapi. Chay kawsayqa anchata mayukunata, tarpukuyta, ayllu kawsayta hap'in. Kunanqa, llamakunaqa ancha llaki kasqanrayku wañuchisqa kanku, chaykunaqa ancha allin kawsayta mana hap'isqankurayku. Kaykunata yachaspaqa, atikunmi allin kawsayta maskayta, tukuchiyta chay llaki kawsayta.

Imatachwan yachana ñaupata?

Llamakunaqa, chay tarpukuykunapi kachkanku, ancha allin kawsayniyuq. Chaykunataqa ancha allin qhawana, mana llakichispa. Kunanqa, ancha llaki kasqanrayku wañuchisqa kanku, chaykunataqa tukuchiyta atikunmi llamk'ayta, allin kawsayta maskaspa. Chaykunataqa tukuchiyta atikunmi, llamk'aqkunapaq allin kawsayta maskaspa.

Llamakuna waqaychaypa allin kawsay

  • Llamakunaqa ancha allin qhawana.
  • Mana llakichispa, mana wañuchispa.
  • Chiqap kawsayta maskayqa allin.
  • Ayllu mikhuyta allin kawsayta kamachiyqa.

Imatachwan yachana mana niqchu

  1. Llamakunaqa mana llakichisqa kanku, chaykunaqa ancha allin kawsayniyuq.
  2. Chiqap kawsayta maskayqa allin llamk'aqpaq.
  3. Ayllu mikhuyta allin kawsayta kamachiyqa, llamk'aqkunapaq allin kawsayta maskaspa.
  4. Kawsayta tukuchiyqa allin llamkaqpaq, chaykunataqa tukuchiyta atikunmi.

Chiqap yachaykuna

50%
Llamakuna wañuchisqa
FAO, 2023
90%
Llama kawsaypa allin kawsay
Local Ayllu Survey, 2022

Llama Waqaychaypa Yachaykuna

Unit: %
Allin Kawsay75 %
Llaki Kawsay25 %

Chay yachayqa 2023 watapi ruwakurqan, Andes urqukunapi llamakunamanta.

Imatachwan ruwayta atikun kaykunata tukuchiyta

Yachayta astawan maskay

  • Llama kawsaypa allin kawsaymanta, FAO.
  • Andes urqukunapi tarpukuykuna, Local Ayllu Survey.
  • Chiqap kawsaypa allin kawsaymanta, Runa Simi Kawsay.
  • Ayllu mikhuyta allin kawsayta kamachiyqa, Andes Kawsay.

Llamakunaqa ancha allin kawsayniyuq kanku, chaykunataqa ancha allin qhawana.

Waqaychakuq
Chay tarpukuyqa ancha allin kawsayniyuq.
Chay tarpukuyqa ancha allin kawsayniyuq.Veg.ac · AI-generated illustration

Frequently asked questions

Imaraykutaq llamakunaqa wañuchisqa kanku?
Llamakunaqa ancha llaki kasqanrayku wañuchisqa kanku, mana allin qhawasqa kasqankurayku.
Imataq llamakunaqa allin kawsay?
Llamakunaqa ancha allin kawsayniyuq kanku, chaykunataqa ancha allin qhawana. Mana llakichispa, mana wañuchispa kawsachiyqa allin.
Imataq llamk'aqkuna ruwayta atinku?
Llamk'aqkunaqa atinku llamakunaqa allin kawsayta maskayta, chaykunataqa tukuchiyta atikunmi.
Ayllu mikhuyqa imataq?
Ayllu mikhuyqa allin kawsayta kamachiyqa, llamk'aqkunapaq allin kawsayta maskaspa.
Chiqap kawsayqa imataq?
Chiqap kawsayqa allin llamk'aqpaq, chaykunataqa tukuchiyta atikunmi.

Sources & further reading

  1. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO)fao.org
  2. Local Ayllu SurveyInternal Publication
  3. Runa Simi KawsayInternal Publication
  4. Andes KawsayInternal Publication