¿Kawsaypaqmi llamk'achkanku ancha k'ita niraq yuyus?
Yuyuspa kawsayman allin kaqninmanta, chaymanta llamk'achiyta allinta yachaspa, qanpa allinta kawsaykiman yanapasuyki. Runa Simipi yachay.

¿Kawsaypaqmi llamk'achkanku ancha k'ita niraq yuyus? Kay jallp'api, achkha yuyuskunamanta, imaynatachus rikch'aykuchkan chayta yachayta munanchik. Chay k'ita yuyusqa, imaymana yuyuskunamanta ruwasqa, mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, ancha allin yachaymi llamk'achiyta allinta yachay, chaymanta imaymana yuyuskunata allinta hap'iyta yachay.
¿Imaraykutaq ancha k'ita yuyusqa llakisqa kachkan?
Achkha yuyusqa, imaymana yuyuskunamanta ruwasqa, achkha k'ita ruwaykunawan tupan. Kay ruwayqa, chay yuyuspa allin kaqninta pisiyachinman. Chayrayku, achkha yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.

¿Imaynataq yachayta atinchik yuyuspa allin kaqninmanta?
Allin yachayqa, imaymana yuyuskunamanta yachayta munanchik. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
¿Imaynataq llamk'achiyta pisiyachiyta yachay?
Yuyuspa allin kaqninqa, imaymana ruwaykunawan tupan. Achkha yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
- Mana achkha yuyuswan ruwasqa mikuykunata mikuy.
- Mana achkha yuyuswan ruwasqa mikuykunata ruway.
- Allin yuyuswan ruwasqa mikuykunata mikuy.
¿Imaymana yuyusqa allin kawsaypaq kanman?
Achkha yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
“Yuyuspa allin kaqninqa, imaymana ruwaykunawan tupan.”
¿Imaymana yuyusqa kawsayman allin kaqninmanta yachayta atinchik?
Achkha yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
Achkha K'ita Yuyuspa Runa Simi Llaqtapi Mikuyta
Kay yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu. (Chay yuyusqa mana yachakusqa kawsayman allin kaqninmanta).
¿Imaynataq kawsayman allinta hap'iyta atinchik?
Allin yachayqa, imaymana yuyuskunamanta yachayta munanchik. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
¿Imaymana kawsaypaqmi llamk'achiyta atinchik?
Allin yachayqa, imaymana yuyuskunamanta yachayta munanchik. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.

¿Imaynataq yachayta atinchik ancha k'ita yuyuspa imaymana kaqninmanta?
Achkha yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
Yuyuspa Imaymana Kawsayman Allin Kaqnin
Kay yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu. (Chay yuyusqa mana yachakusqa kawsayman allin kaqninmanta).
¿Imaynataq kawsaypaq allinmikuyta hap'iyta atinchik?
Allin yachayqa, imaymana yuyuskunamanta yachayta munanchik. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
¿Imaynataq kawsaypaq allin yuyuswan ruwasqa mikuyta hap'iyta atinchik?
Allin yachayqa, imaymana yuyuskunamanta yachayta munanchik. Kinuwa, arwi, papa, chuchu, imaymana yuyusqa, achkha allin kaqniyuq. Kay yuyusqa, imaymana k'ita ruwaykunawan mana tupasqachu, chaymi allin kawsaypaq kanman. Chaymi, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin. Chayrayku, achkha yuyusqa imaymana k'ita ruwaykunawan tupan, chaymi mana allintachu yachakusqa kawsayman allin kaqnin.
Frequently asked questions
¿Imaraykutaq ancha k'ita yuyusqa llakisqa kachkan?
¿Imaymana yuyusqa allin kawsaypaq kanman?
¿Imaynataq yuyuspa allin kaqninmanta yachayta atinchik?
¿Imaynataq llamk'achiyta pisiyachiyta yachay?
¿Allinmi kawsaypaq kinuwa yuyusqa?
¿Imaymana yuyusqa kawsayman allin kaqninmanta yachayta atinchik?
Sources & further reading
- FAO - Food and Agriculture Organization of the United Nations — fao.org
- Nature Food Journal — nature.com/natfood
- WHO - World Health Organization — who.int
- IPCC - Intergovernmental Panel on Climate Change — ipcc.ch