Pe hembiasakue peteĩ tembiapo hekópe, oñemboguata opa tekove rehe.
Tembi'u oreko heta alternativa ka'aguygua, jepémo pe disponiblidad oñemoambue producto ha tenda rupive. Ambue óga mba'e ikatu oikotevẽve tembikuaa: sapato, sofá, savon, pe feriado rebook va'ekue reiko mboyve vegano. Umi elección ohepyme'ẽ pensamiénto pyahu oñembojojárõ rangue pe caja-pe.
Piri, lana, seda, pluma, apyka, cuajo ha yvyra ry'ai ha'e mymba mba'e. Algodón, lino, cáñamo, bambú orgánico, poliéster reciclado, Tencel, corcho, piñatex (yva rogue), piri de manzana, piri de hongo ha goma reciclada ha'e opa mba'e ojeiporu va'erã pe ojeipuruhápe. Pe ao iporãvéva ha'e pe oĩmava ne akãme — ejepota pe reguerekóva ha eipe'a mba'e'ỹva mymbágui.
Leaping Bunny, oñemotenondéva Cruelty Free International rupive, oñe'ẽ jeipy'ara rehe, ndaha'éi ingrediente mymba rehe; pe Vegan Society trademark oñangareko mokõivévare. Ingrediente rehechaséva ha'e carmine (E120, cochineal insecto rehe), shellac, lanolin, kera, keratina oúva mymbágui, colágeno, gelatina, caseína, sebo ha squalene oúva pira rehe. Supermercado formulación oñemoambue, upévare ehecha sertifikasión ha ingrediente anítei reimo'ã umi marca orekóva ha'eha vegano.
Rejoguamo apyka piri, ao de lana térã edredón pluma guive reiko mboyve vegan, pe mba'e hekopete ha'e reiporu meme haguã oje'ygui peve. Ñemombo ndojapói pe mymba jevy; ojapova'erã pe mba'e pe yvy'ápe ha oreko va'erã peteĩ pyahu, oje'yva'erã ipypore. Ñembyaty, ani ñemombo.
"Pe poyvi iporãvéva ha'e pe oĩmava ne akãme."
Jaiporavo tembi'u vegan restaurante ambue tetãme ha'e hasy'ỹvéva; umi app HappyCow-like ombohasa tenda vegan ha vegan-friendly haimete opa tetãme. Ani reiporu 'turismo mymba': elefante jehecha, tigre selfie, delfín ñeha'ã, mburika jehecha, cabaña jehecha, karréta kavaju, parques marinos cautivos. Ñanderehegua pira ñeha'ã, santuario oje'y'yva ñeha'ã ha mymba ñeha'ã iñepy'añe'ỹ ha'e opa mba'e ojapo veganismo.
Veganismo ha'e 'tekotevẽicha ha ikatuháicha.' Eiporu nde pohã mbo'ehára he'iháicha; anítei repyta térã reñemoambue tratamiento médica ndaha'éirõ médico he'i. Heta pohã oguereko jeipy'ara mymba rehe, péro requisito oñemoambue ha regulador oipytyvõve alternativa. Eporandu nde farmacológico-pe gelatina-ỹre umi cápsula rehe oĩrõ alternativa porã.
Pirirehe sintético, corcho, goma reciclada, algodón lona. Marcas: Veja (umi línea), Will's Vegan Store, Doc Martens 'Vegan' línea.
Poliéster reciclado térã primaloft aislamiento omyengovia pluvisna; sintéticos técnicos omyengovia lana.
Pirirehe manzana, piñatex, goma neumático reciclado ha algodón encerado ha'e opa mba'e ipyahuetéva.
Heta kolchón memory-foam, látex ha pocket-spring ndoguerekói ovecha rague; látex ikatu ha'e natural, sintético térã oñembojehe'apy. Elee hekoitépe pe espefikasión opaichagua mba'e oúva mymbakuéragui.
Totals ary 2019 ha 2022-pe, oñembojoaju mbohapy 2022 mba'e rehe. Ani rembojoaju opaite barréra.
kg peteĩteĩ ary ha'e jave
European Environment Agency, ao jepuru ikyta, 2025
Mymba pu'aka, bienestar remikotevẽ ha alternativa; impacto de carbono dependente producción ha evaluación jeroviaha.
| Mba'e | Mymba ojehecha | CO₂e kg peteĩme | Yvoty térã mba'e ojejejapo |
|---|---|---|---|
| Lana | Ovecha (mulesing umi sistémape; jejuka paha) | Oñemoambue pe sistéma de producción rupive | Mandiju orgánico, kánamo, polyester oñemopysyrõpyre |
| Piri | Vaca (peteĩ mba'e oñemombe'úva) | Oñemoambue pe procesamiento ha asignación rupive | Cactus, manzana, hongo, PET reciclado |
| Seda | Seda ra'y (oñembopupu cocón-pe) | Oñemoambue pe sistéma de producción rupive | Tencel, modal, ambue ao oúva ka'aguygui |
| Pluma | Pato, ganso (pe pluma jejapykuekue ha'e peteĩ pelígro bienestar-pe) | Oñemoambue pe procesamiento ha asignación rupive | PrimaLoft, Thermore, poliéster reciclado |
| Apyka | Mink, jaguarete'i (oñemongakuaa ha ojejuka piau rague rehe) | Oñemoambue pe especie rupive | Apyka de imitación ojejapóva fibras recicladas-gui |
Fuentes: Higg MSI metodología; Textile Exchange materiales remimbo'e. Ndaipóri cifra de carbono oñembojoaju ha oñembojojáva.
Veganismo omyendyve pe mesa: kera (beeswax) umi dental floss-pe, caseína umi pintura-pe, bone char ojeiporúva oñemopotĩ hag̃ua azúkar, ha isinglass oúva pira rehe oñemopotĩ hag̃ua umi cerveza. Ehecha umi producto práctico rehe oñemoambuévo formulación.
HappyCow ikatu nepytyvõ reheka hag̃ua tenda vegano, ha alojamiento orekóva cocina ome'ẽ ndéve ambue opción. Emoĩ peteĩ vosa michĩ manduvi, yva ka'aguy ha avena instantánea oĩrõ porã — airport elección oñemoambue. Heta aerolínea oikuave'ẽ tembi'u VGML jerure rupive, péro pe fecha ha disponiblidad dependente pe aerolínea ha tape; econfirmá nde viaje mboyve.
Ani rejapóke pirirehe, lana térã seda; ejepota ojepe'a peve ha embohasa yvoty térã materiales reciclados rehegua oje'y vove. Industria de la moda ha'e peteĩ umi contaminador guasuvéva ko yvy ape ári — opa poyvi ojeipurúva ha'e peteĩ victoria ambiental michĩva ndaha'éi fibra. Pyahu ojeporúva: algodón, lino, cáñamo, Tencel, poliéster reciclado, piri yvoty (cactus, manzana, hongo).
Jepuru ha taryry peteĩteĩ ary 2022-pe. Ikyta ojoavýva, ndaha'éi peteĩ mba'e oñemohendáva.
kg peteĩteĩ ary ha'e jave
European Environment Agency, ao jepuru ha taryry ikyta, 2025
Ehecha mba'e ojejapo ha mymba'éra ñemokañy polísiakuéra — oñondive ndaha'éi. Emyengovia umi mba'e opa vove.
Eipohano ha eipuru jey reñepu'aka ha nde mba'e. Emyengovia vove, ehesa'ỹijo mymba'ỹre mba'ekuéra, ipukukue ha jehecha.
Eñe'ẽ veterinario ndive emyengovia mboyve mymba rembi'u. Eikuaauka ne angirũnguérape ne jopói rembyasýva ha ehesa'ỹijo tape oĩva mboyve.
Eipuru umi jepokuaa omba'apo porãva ndéve ha ehesa'ỹijo umi mba'e reikuaa'ỹva emyengovia rangue opaite ambue jeyndive ojogua.
Oĩ alternativa oiporúva kaktus, mansána, ananá ha hongokuéra umi márka oikuave'ẽva. Heta oguereko kóva sintético térã aglutinante; ehecha mba'éichapa ojejapo ha mboy arépa oiporu.
Recycled polyester insulation, kapok ha Tencel ikatu oipytyvõ heta temikuaápe, péro pe akue ha pe kytã pya'e dependente pe ao diseñógui. Peteĩ ao ojeiporu va'ekue katu ikatu ojeiporu ojejogua rangue pyahu; ndaipóri material iporãveva opaite ára.
Pe Vegan Society logo oñangareko mba'e oúva mymbakuéragui ha jeipy'ara. Leaping Bunny oñe'ẽ jeipy'aráre, upévare ehecha umi ingrediente vegano ijave. 'Not tested on animals' añoite nde'iséi umi ingrediente ha'eha vegano.
Ehecha umi mba'e ñemopotĩrã peteĩteĩ reikuaa hag̃ua orekópa ingrediente vegano ha peteĩ polítika térã sertifikasión ojeroviaha mymba jeipy'ara rehe. Mártay remiandu ha formulasiónguéra ikatu okambia; pe etikéta apytu'ũ añoite ndaikatúi oikuaauka mba'épa oñeñangareko mymbakuérare.
Opinión oñemoambue. Oĩ tapicha oguerekóva térã ojoguáva kuerai pyahu'ỹva anítei ojejapo mba'e rei; ambue katu nojoguaséi mba'e ou va'ekue mymbakuéragui jepémo ha'e kuerai. Eiporavo pe tape oñembojoajúva nde remiandu rehe.
Heta ovecha oikotevẽ oñekytĩ rague bienestar rehe anítei ndoheja'éi hetaiterei rague naturalmente. Upéva ndojapói umi ovecha rague ndaha'éi mba'e oúva mymbágui. Santuario-kuéra oñemoambue mba'éichapa oiporu térã odesechapa, ha umi vegano oñemoambue oiporúvo ovecha rague oñemongarai va'ekue.
Nahániri. Seda ra'y oñembopupu pukukue pe cocón-pe oñemoingo haguã pe seda. 'Seda de páz' ojapo haguére pe mbói ojepe'a haguére, ha katu ha'e jepiguáicha mymba mba'e.
Hee. Ejepota ipa'ũme oje'ytahápe. Ñembohasa pyahu ojapo desperdicio ha oñeikotevẽ ojapo pyahu.
Heta ovecha oikotevẽ oñekytĩ rague oñepyrũ hag̃ua bienestar remikotevẽ, péro pe ñeñangareko ha jejuka ikatu ogueru avei jejopy. Mulesing oipe'a pire lamb rembe'ýgui oñemomichĩ hag̃ua pe flystrike pelígro ha oĩ gueteri pe Australia ñeñangarekópe; pe alivio de dolor remiandu oñemoambue estado rupive. Ovecha ikatu ojejuka paha, ary oñemoambuéva sistéma rupive. Reiporavóvo alternativa ndaha'éiva mymbágui rejoko pe ñemoguahẽ pyahu ovecha rague rehe.
Mboapy mba'e oime mymba (ostras, eiru). Heta vegan oje'y'yva; oĩ avei ojapóva peteĩ línea umi insecto rehegua. Cera yvoty (candelilla, carnauba) ha agave térã sirope de arce ha'e ojeipurúva ipyahu.
Heta fabricante (Tesla, Polestar, BMW) ko'ágã ome'ẽ mba'yru ojejapóva ao térã piri vegan estándar térã oñemoporãve. Eporandu rejerure vove.
Aguyje, ha upéi mbegueve emboaguatavýpe térã emoine'ỹ mba'e'ỹva vegan. Pe mba'e mymba rehegua ojejapómava; pe mba'e oñemoĩva ha'e reñomongeta haguã — por favor — pe reguerekóva ambue ary.
Vegano reko ha'e peteĩ hekovekuéra ohasáva tembi'u ykére — kóva ha'e umi mba'e ohechaukáva mba'eichaitépa oguereko mba'e guasuete.
European Commission omboheko pe EU ñembotove ojeipuru hagua mymbakuéra oñehesa'ỹijo hagua mba'ehetaha opaite ary 2004-pe ha umi mba'e ojejapóva chuguikuéra ary 2009-pe. Umi mba'e ohepykuaáva ñemuhápe oñemopyenda ary 2013 guive, oĩramo jepe térã nahániri umi tembiaporã mbykypyre hembiasa ambue rupive. Ndaipóri gueteri peteĩ jepapa oñemboajéva ohesa'ỹijóva mymba'ỹre.[1]
European Environment Agency ohesa'ỹijo umi EU-pegua oipuru hague 19 kg rupi ao, sapato ha ogapegua ao peteĩteĩ ary 2022-pe. Ikyta oipytyvõ ani hagua jaipuru heta, jepohano ha jepuru jey. Umi mba'e ojehúva tekoha rehe kuéra, rirýi ha umi mba'e ojejapóva chuguikuéra oteko oñehesa'ỹijo mba'éichapa ojejapo.[2]
The Vegan Society omboheko veganismo omboyke hagua, ikatuháicha, opaichagua mymbakuéra ñemokañy ha ñembyasy tembi'u, ao térã ambue mba'épe g̃uarã. Upe tembiapo oñemohenda mba'ehetahápe, ao, ogapegua mba'e ha vy'arã.[3]
Ndoikotevẽi reaguereko peteĩ óga vegan ojejapóva ko'ẽrõ. Ejedesidi peteĩ categoría rehe — sapatu, térã champú, térã productos de limpieza — ha embohasa pe ambuépe rejerure jey vove.
Opaite tembi'u rapykuéri
Tembi'u ha'e pe mba'e tuichavéva ikatúva jajapo, péro pe mba'eapopyre rapykuere ohasáva ao, baño, óga mba'e ha pirapire ñongatuha. Ndaikatúi jahecha ko'ã mba'e ojejapova'erã porãite, ha jajapóramo chupekuéra peteĩ lista purificacion rehegua, péva ha'e pe tape pya'eve ojehejáva. Jajapóramo peteĩ jeipyso mbeguekatúva, ndahasýi.
Vakapi, ovecha raguerégui ojejapóva, seda, guyra rague vevúi ha mymba pire hague reheve ha'e mymbágui oúva; umi hendaguépe ojeporukuaáva oĩ iporãitereíva ha ivaíva, mba'épepa ojeporúta rehe odepende. Umi material sintético ojeporu jeýva omba'apo porã oñeñongatu hag̃ua haku ha ao okápe g̃uarãme, hákatu opoi plástico ku'i sa'ieterei; ka'avo ryvi — algodón orgánico, lino, cáñamo, Tencel — iporã ao ára ha ára ojeporúvape; umi material ipyahuvéva ojejapóva micelio, cactus ha parral'a rembyrégui oñemoporã ohóvo, hákatu sa'i gueteri ojeporu. Oñehesa'ỹijóramo taha'eha'éva material, pe jeporavo iporãvéva tekoha rehe ao joguápe ha'e jajogua sa'ive ha jaiporu areve.
Umi mba'e mymbágui oúva oñemoĩva peteĩ mba'e apopyrépe (lanolina, carmín, eíraity, colágeno, queratina, mymba kyrakue) ha mba'e ra'ã mymbáre ha'e mokõi mba'e ojoavýva, oguerekóva léi ojoavýva avei. UE, Reino Unido, India, Israel ha ambue hendápe oĩ mba'e ra'ã mymbáre jejoko, ambue ñemuha katu ojerure gueteri upéva peteĩteĩ mba'e atýpe. Certificación 'cruelty-free' oñe'ẽ mba'e ra'ã rehe; umi ingrediente rysýi katu omombe'u mba'épa oguereko. Peteĩ mba'e apopyre ikatu omoañete peteĩva ha ambue katu nahániri.
Tupao guyra rague vevúigui ojejapóva, ovecha rague ojeporúva ani hag̃ua haku osẽ térã oike, mueble vakapígui ojejapóva, kangue carbón oĩva peteĩteĩ asukápe, mba'e mboja mymbágui oúva mueble itujavévape ha gelatina kuatia ta'anga reheguápe ha'e umi mba'e jepivegua ñanemondýiva. Ñamyengoviáramo oñembyaívo, ivaratove ha iporãve tekohápe ñamombo rangue umi mba'e gueteri ojeporukuaáva.
Jubilación rehegua fondo, viru ñembyaty ha fondo índice rehegua oguereko jepi inversión umi empresa so'o, kambýgui ojejapóva ha tembi'u pya'e reheguápe. Heta tapichápe g̃uarã, pe viru oñemoĩva mymba ñemongakuaápe ambue mba'e rupive hetave pe ha'e voi oiporúvagui tembi'u joguápe hekove pukukue. Hetavéva ñemuhápe oĩ fondo oiporavóva moõpa omoĩ iviru ñemboyke rehegua regla rupive, ha oñemoambue hag̃ua mba'apohápe jubilación fondo heta jey tekotevẽ peteĩ formulario añónte.
Zoológico, acuario, elefante ári jeguata, mymba ñani ñembosarái ha parque mymba ypegua rehegua ha'e umi mba'e jepive oñemoĩha ojuéhe temiandu. Hendaguépe ikatu ojeporavo mymba ñemo'ãha ndohejái va'erã oñemoña térã oñepoko hesekuéra, ha mymba ka'aguy jehecha hekohápe. Jopói rehe katu, pe regla ideprovéchova ha'e ñaporandu jaikuaámaha ñaimo'ã rangue: hetavéva tapicha ome'ẽseve peteĩ mba'e ojeipotáva peteĩ hekoporãvante rangue.
| Animal material | Moõpa ojekuaa | Alternatives | Trade-offs |
|---|---|---|---|
| Leather | Sapatu, vosa, sako, tembipuru ógapegua | PU oñembopyahúva, tuna, micelio, kórcho | Hi'areha iñambue; PU ou plástikogui |
| Wool | Ao aopo'i, tráhe, mo'ãha ro'y rehegua | Mandyju, cáñamo, Tencel, acrílico oñembopyahu pyréva | Ijetu'uve ombopeteĩ hag̃ua hakukue ha ipohýikue |
| Down | Ahoja ro'y rehegua, sako guasu ro'y rehegua | Polyester oñembopyahu pyréva myenyhẽha, samuhu | Tuichave hakukue peteĩme g̃uarã |
| Silk | Kamisa, ao ryepypegua, korváta | Cupro, Tencel, viscosa | Ojojoguaiterei hesa renondépe, hepy'ive |
| Lanolin | Kréma ombohe'õva, tembe jepyhe'arã | Karité, ka'avo squalane, glicerina | Direct equivalent |
| Carmine (E120) | Kometíko, mba'ehe'ẽ, jey'urã | Remolácha, pimentón, sa'y artifisiál | Direct equivalent |
| Beeswax | Bálsamo, lustraha, tataindy | Candelilla, carnauba, séra sójagui | Direct equivalent |
| Bone char | Oĩ asuka takuare'ẽ oñemopotĩmbyréva | Asuka remoláchagui, takuare'ẽ oñemopotĩ'ỹva | Tenda rupigua; iñambue káda refinería-pe |
Material composition standards · cosmetic ingredient databases
Mba'eve ko'ápe noikotevẽi remombo umi mba'e oikóva gueteri.
Ñamombóramo sapatu vakapígui ojejapóva ha iporã gueteri, nañaipytyvõi mba'eveichagua mymbápe ha ñamoheñói yty. Emyengovia ndaikatuvéima vove ojeporu.
Eiporavo peteĩ jeýnte — sapatu, sako, tuparã — ha pe jeporavo natekotevẽmo'ãvéima ñangareko.
Ehecha mba'eheguípa ojejapo opa ohóvo umi tembipuru, ndaha'éi opaite peteĩ jeýpe.
Peteĩ kuatiañe'ẽ, peteĩ ka'aru, ha jepiguáicha pe moambue tuichavéva ko kuatiaroguépe.
Umi ára resẽvo, eiporavo tenda ndomongakuaáiva, ndovendéiva térã nomba'apoivaikuaáiva mymbakuérape.
Nahániri. Ñamombóramo mba'e gueteri ojeporukuaáva ñamoheñói yty, ñaipytyvõ'ỹre mba'eveichagua mymbápe. Eiporu opa peve, upéi emyengovia ambue mba'ére.
Nahániri. 'Cruelty-free' oñe'ẽ mba'e ra'ã mymbáre rehe; 'vegano' katu ingrediente rehe. Heta jey peteĩ mba'e apopyre omoañete peteĩva ha ambue katu nahániri.
Odepende mba'épa oñemedi. Hetavéva umi plástico-gui ojejapóva hendaguépe g̃uarã oiporu sa'ive yvy ha y, ha opoi sa'ive emisión vakapígui ojejapóvagui, hákatu ombohetave plástico ku'i sa'ieterei. Mokõivévape, pe mba'e oguerekóva tuichave mba'e ha'e mboy tiémpopa ipuku ha mboy tiémpopa ojeporu.
Haʼe peteĩ mbaʼe ojejapóva ambue mbaʼe ndive ha oguerekóva hepykue ha viru ñemonguʼe tee; ipype oike mulesing ojejapóva heta tendápe ha mymbakuéra jejuka opa rire pe ára ikatuhápe omeʼẽ mbaʼe ojeiporukuaáva. Koʼã tembiapo tuicha ojoavy tetã ha mymba ñemongakuaa renda rupive.
Eporandu pe omeʼẽvape ndéve ko servicio mbaʼe mbaʼépepa pe fondo omoĩ iviru ha oĩpa peteĩ opción oiporavóva iñinversión umi criterio rupive térã hekoporãva. Hetavéva umi plan oñeikuaveʼẽva mbaʼapohápe oguereko por lo menos peteĩ fondo ambue ikatúva reiporavo.
Jaguakuéra hoʼu kaʼavo ha soʼo, ha hetave ohóvo umi mbaʼe ohechaukáva iporãha chupekuéra tembiʼu kaʼavógui ojejapóva ha oñembosakoʼíva hekopete; mbarakajakuéra katu oikotevẽ katuete soʼo rehe ha oikotevẽ taurina ha ambue nutriente rehe, oñembojeheʼavaʼerã ñeñangareko reheve ha mymba pohãnohára jesareko guýpe.
Mba'érepa mymba rekora ndojokupytýi mba'evépe — ha mba'épa he'ise política ñemomba'apo omboyke va'ekue tembiapo.
Esegi →