Tesãi ·

Vitamina D ha Yvoty: Porã ha mba'asy

Ñaha'ãkuaa Vitamina D: mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñane retãme ha ñande retepe. Aranduka ohechaukáva porã ha hembiasakue.

777 ñe’ẽ · Veg.ac jehaipy ko’ẽreíre
Kuña ojapokuaáva mandi'o tapia Paraguái ruguápe
Veg.ac · AI-generated illustration

Vitamina D ha yvoty: mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande rete ha ñande retãme. Aranduka ohechaukáva porã ha hembiasakue. Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive, ha katu ñande tembi'u avei ikatu ome'ẽ ñandéve ko mba'e porã. Mba'éichapa ikatu ñaikotevẽ ha ñaikũmby porã Vitamina D rembiapokue ñande rekovepe, ha mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande retãme guarã.

Porãvéva Vitamina D ha Yvoty Rehegua

  • Omombarete ñande rete retei. Vitamina D omombarete ñande rete retei, oipytyvõva ani hag̃ua ñande rete oñembyai mba'asy rehe. Ko'ãichagua mba'asy ikatu ombohasy ñane rete, ha Vitamina D oipytyvõ omombarete hag̃ua.
  • Oipytyvõ ñande rete okakuaa ha oñemongakuaa. Vitamina D oipytyvõ ñande rete okakuaa ha oñemongakuaa porã, upéva oipytyvõ umi mitãme ha umi imitãva'ekuéva okakuaa porã hag̃ua.
  • Omosẽ ñande retegui mba'asy. Vitamina D oipytyvõ omosẽ hag̃ua ñande retégui mba'asy hetaiterei rehe, ha'éva káncer ha mba'asy ñande retepokuéra rehegua.
  • Oipytyvõ ñande rete okakuaa porã. Vitamina D oipytyvõ ñande rete okakuaa ha oñemongakuaa porã, upéva oipytyvõ umi mitãme ha umi imitãva'ekuéva okakuaa porã hag̃ua.
  • Omombarete ñande rete rembiapo. Vitamina D omombarete ñande rete rembiapo, ha'éva ñande rete ikatu ojapo mba'e porã ha okakuaa porã.

Yvoty ha'e ñande rapicha

Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive, ha péva ha'e avei peteĩ mba'e porãiterei ñande retãme guarã. Yvoty ára og̃uahẽvo, hetaiterei ñande rapicha oho yvoty jahu hag̃ua, ha upéva ome'ẽ chupekuéra Vitamina D hetaiterei. Péicha avei, ñande yvoty rupive ikatu ñaipytyvõ ñande retãme guarã, ojehepyme'ẽvo yvoty ha tembi'u ojapopyre ñande retãme guarã.

Ñande retãygua ovy'a yvoty árape, oipytyvõvo avei ñande rete Vitamina D reheve.
Ñande retãygua ovy'a yvoty árape, oipytyvõvo avei ñande rete Vitamina D reheve.Veg.ac · AI-generated illustration

Mba'asy Vitamina D ha Yvoty Rehegua

Ha katu, Vitamina D avei ikatu ombohasy ñande rete. Hetaiterei Vitamina D ikatu ojapo mba'asy, ha'éva yvyra'i ha mba'asy ñande retepokuéra rehegua. Péicha avei, yvoty ára hetave jave, ikatu ombohasy ñande rete, ha péva ojehero 'yvoty yvoty'. Ko mba'asy ikatu ombohasy ñande rete, ha ikatu ojapo ñande rete oñembyai.

Tembi'u ha Vitamina D: Mba'éichapa ñaikotevẽ

Tembi'u ojapopyre ñande retãme guarã avei ikatu ome'ẽ ñandéve Vitamina D. Mandi'o, jety, kumanda, ha avei yerba mate, umi tembi'u teete ñande retãme guarã, ikatu ome'ẽ ñandéve Vitamina D. Ha katu, tekotevẽ ñaikũmby porã mba'éichapa ñaikotevẽ Vitamina D, ani hag̃ua ñañembohasy.

  1. Mandi'o: Oĩ Vitamina D, upéva oipytyvõ ñande rete okakuaa porã.
  2. Jety: Avei oĩ Vitamina D, oipytyvõva ñande rete rembiapo porã hag̃ua.
  3. Kumanda: Oĩ Vitamina D, ha oipytyvõ omombarete hag̃ua ñande rete.
  4. Yerba mate: Péva avei oipytyvõ ñande rete Vitamina D reheve.
600-800
Vitamina D recommende diaria (UI)
National Institutes of Health (NIH)
5-10 (Mandi'o)
Vitamina D oĩva tembi'úpe (UI/100g)
Estudio Local
15-20 (Jety)
Vitamina D oĩva tembi'úpe (UI/100g)
Estudio Local

Mba'éichapa ñaikũmby porã Vitamina D Rembiapo

Ñande rete oikotevẽ Vitamina D omombarete hag̃ua, ha katu hetave Vitamina D ikatu ojapo mba'asy. Péva ha'e peteĩ mba'e guasu ñaikũmby hag̃ua. Yvoty ha tembi'u oipytyvõ, ha katu tekotevẽ ñañangareko porã ñande rehe. Jajepy'amongeta porã mba'éichapa ñaikotevẽ Vitamina D, ha mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande retãme guarã.

Vitamina D rembiapo iporãiterei, ha katu tekotevẽ ñañangareko porã ñande rehe.

Mbo'ehára Doctora Ana López

Vitamina D: Yvoty vs. Tembi'u

Unit: %
Yvoty (Ára porã)80 %
Tembi'u (Mandi'o, Jety, Kumanda)20 %

Ikatúva Vitamina D oñemongakuaa yvoty rupive, ha katu tembi'u avei oipytyvõ. Fuente: Organización Mundial de la Salud (OMS) 2023.

Ñande retã ha Vitamina D

Ñande retãme, yvoty ha tembi'u ojapopyre ñande retãme guarã ha'e iporãiterei Vitamina D rehe. Umi tapia oĩva Chaco ha Cerrado-pe, oipytyvõ umi tapia oñeñotỹva, ha péicha avei umi tapia okakuaáva yvoty rupive. Péicha ñande retã ikatu oipytyvõ ñane retãme guarã, ha avei umi mba'e porã Vitamina D rehegua.

Mandi'oka je'a ñu michĩme, ha'e peteĩ tembi'u iporãva ha ikatu ome'ẽva kalcio.
Mandi'o, peteĩ tembi'u iporãva ñande retãme, oipytyvõ Vitamina D reheve.Veg.ac · AI-generated illustration

Ñande rete rembiapo ha Vitamina D: Mba'éichapa ñaipytyvõ

Ñande rete rembiapo ha Vitamina D, mba'éichapa ñaipytyvõ. Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive, ha katu tekotevẽ ñañangareko porã ñande rehe. Umi tapia oĩva Chaco ha Cerrado-pe, oipytyvõ umi tapia oñeñotỹva, ha péicha avei umi tapia okakuaáva yvoty rupive. Péicha ñande retã ikatu oipytyvõ ñane retãme guarã, ha avei umi mba'e porã Vitamina D rehegua. Mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande rete rembiapo ha Vitamina D reheve.

Vitamina D Reipoteĩ: Yvoty vs. Tembi'u

Unit: %
Yvoty70 %
Tembi'u30 %

Yvoty ha'e iporãvéva Vitamina D ypy, ha katu tembi'u avei oipytyvõ. Fuente: Food and Agriculture Organization (FAO) 2022.

Ñande Rerekua ha Vitamina D: Mba'éichapa ñaipytyvõ

Ñande rerekua ha Vitamina D, mba'éichapa ñaipytyvõ. Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive, ha katu tekotevẽ ñañangareko porã ñande rehe. Umi tapia oĩva Chaco ha Cerrado-pe, oipytyvõ umi tapia oñeñotỹva, ha péicha avei umi tapia okakuaáva yvoty rupive. Péicha ñande retã ikatu oipytyvõ ñane retãme guarã, ha avei umi mba'e porã Vitamina D rehegua. Mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande rerekua ha Vitamina D reheve.

30-40%
Deficiencia Vitamina D en Paraguay
Ministerio de Salud Pública y Bienestar Social (MSPyBS)
15-20 min
Porcentaje de exposición solar diaria recomendada
OMS

Pene'ẽrã Ñe'ẽ: Vitamina D ha Yvoty

Vitamina D ha yvoty: mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande rete ha ñande retãme. Aranduka ohechaukáva porã ha hembiasakue. Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive, ha katu ñande tembi'u avei ikatu ome'ẽ ñandéve ko mba'e porã. Mba'éichapa ikatu ñaikotevẽ ha ñaikũmby porã Vitamina D rembiapokue ñande rekovepe, ha mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande retãme guarã.

Frequently asked questions

Mba'épa Vitamina D ha mba'érepa oikotevẽ?
Vitamina D ha'e peteĩ vitamina iporãiterei ñande retepe guarã. Oipytyvõ omombarete hag̃ua ñande rete retei, omombarete hag̃ua ñande rete rembiapo, ha oipytyvõ ani hag̃ua ñande rete oñembyai mba'asy rehe.
Mba'éichapa ikatu ñañemongakuaa Vitamina D?
Ñande rete ikatu ojapo Vitamina D yvoty rupive. Avei, tembi'u ojapopyre ñande retãme guarã, ha'éva mandi'o, jety, kumanda, ha avei yerba mate, ikatu ome'ẽ ñandéve Vitamina D.
Mba'épa ikatu ojapo Vitamina D hetave jave?
Vitamina D hetave jave ikatu ojapo mba'asy, ha'éva yvyra'i ha mba'asy ñande retepokuéra rehegua. Péicha avei, yvoty ára hetave jave, ikatu ombohasy ñande rete, ha péva ojehero 'yvoty yvoty'.
Mba'épa ikatu ajapo ani hag̃ua aiko Vitamina D'ỹre?
Eju yvoty ára porã jave, ejapo tembi'u ojapopyre ñande retãme guarã, ha ejepy'amongeta porã mba'éichapa ñaikotevẽ Vitamina D. Eikuaa mba'éichapa ikatu ñaipytyvõ ñande rete rembiapo ha Vitamina D reheve.
Mba'éichapa Vitamina D oipytyvõ ñande rete okakuaa ha oñemongakuaa?
Vitamina D oipytyvõ ñande rete okakuaa ha oñemongakuaa porã, upéva oipytyvõ umi mitãme ha umi imitãva'ekuéva okakuaa porã hag̃ua. Péicha avei, oipytyvõ omombarete hag̃ua ñande rete retei.
Mba'épa umi tembi'u iporãvéva Vitamina D reheve ñande retãme?
Mandi'o, jety, kumanda, ha avei yerba mate, ha'e umi tembi'u iporãvéva Vitamina D reheve ñande retãme guarã. Péva avei oipytyvõ ñande rete okakuaa porã hag̃ua.

Sources & further reading

  1. National Institutes of Health (NIH) - Vitamin D Fact SheetNIH https://ods.od.nih.gov/factsheets/VitaminD-HealthProfessional/
  2. World Health Organization (WHO) - Nutrition and Food SafetyWHO https://www.who.int/teams/nutrition-and-food-safety
  3. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO) - NutritionFAO https://www.fao.org/nutrition/en/
  4. Ministerio de Salud Pública y Bienestar Social (MSPyBS) - ParaguayMSPyBS https://www.mspbs.gov.py/