Mandioka rehecha ikatu ojapo ñane retãme
Mandioka oipytyvõ ñane retã rembi'u ojehecháva ha oñemombarete hag̃ua ñane reko, oñembohe ha oñembo'aty heta hendáicha umi ñemuhápe.

Mandioka rehecha ikatu ojapo ñane retãme. Umi mba'e ojapóva mandiokágui ikatu oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua, omombaretevo ñane reko ha omopotĩvo yvy. Ko'ã mba'e omombarete ko'ã tembi'u rehegua, oñemomba'eguasuva ñane retãme.
Mandioka: Ñane retã reko remiandu
Mandioka, térã yvy'a, ha'e peteĩ tembi'u iñimportanteitereíva ñane retãme. Ary heta ára guive, ñande ypykuéra ojepuru ko tembi'u omoakã haguã hekovekuéra. Ko'ag̃aite peve, mandioka ha'e peteĩ tembi'u oñemomba'eguasúva ñane retã tuichakue javeve, ha'e avei peteĩ tembi'u oipytyvõva ñane retãre oiko porãve hag̃ua. Mba'éichapa?
Mandioka ha ñane retã reko
Mandioka ha'e peteĩ tembi'u oñemomba'eguasúva ñane retãme. Oipytyvõ ñane retã reko rehecha, ha oipytyvõ avei ñane retãre oiko porãve hag̃ua. Yvy'a oñembojeguáva ñane retãre, oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Mba'éichapa?

Mandioka ha yvy porã
Mandioka oipytyvõ avei yvy porãve hag̃ua. Mba'éichapa? Yvyrakuéra oñeñotỹva mandioka yvy ári oipytyvõ yvy oikoveve hag̃ua. Ha'e avei peteĩ tembi'u oipytyvõva yvy oñemopotĩ hag̃ua. Péicha, mandioka oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua.
Mba'éichapa ikatu ñamombarete ko'ã tembi'u rehecha?
- Ñamombarete ñande rembi'u mandiokágui ojapóva.
- Ñamotenonde ñande yvy'a ñamuháicha ambue tetãme.
- Ñamokyre'ỹ ñande retãygua oipuruve hag̃ua mandioka.
- Ñamoporãve ñande yvy'a ñamuháicha.
Mandioka rehecha ñane retãme
Mandioka ha'e peteĩ tembi'u oipytyvõva ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Oipytyvõ avei ñane retãre oiko porãve hag̃ua. Mba'éichapa? Péicha ikatu ñamombarete ko'ã tembi'u rehecha ñane retãme.
Ñane retã yvy'a ñemuháicha
Mandioka ñemuháva tetãme
Datos del MAG, 2023
Mandioka ñemuháva ambue tetãme oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Péicha, ko'ã tembi'u omombarete ñane retãre.
Mandioka yvy'a ñemuháicha
Mandioka yvy'a ñemuháva ambue tetãme oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Péicha, ko'ã tembi'u omombarete ñane retãre.
“Mandioka ha'e ñane retã reko remiandu, oipytyvõva ñane retãme oiko porãve hag̃ua.”
Mba'épa ikatu jajapo ko'ágã?
Ñande reko rehecha ikatu oipytyvõ ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Mba'éichapa? Péicha ikatu ñamombarete ko'ã tembi'u rehecha ñane retãme.
- Ñamombarete ñande rembi'u mandiokágui ojapóva.
- Ñamotenonde ñande yvy'a ñamuháicha ambue tetãme.
- Ñamokyre'ỹ ñande retãygua oipuruve hag̃ua mandioka.
- Ñamoporãve ñande yvy'a ñamuháicha.
Mandioka ha'e ñane retã reko
Mandioka ha'e ñane retã reko remiandu, oipytyvõva ñane retãme oiko porãve hag̃ua. Péicha, ko'ã tembi'u omombarete ñane retãre.
Mandioka oñemúva tetãgui
Datos del MAG, 2023
Mandioka rembi'u: Peteĩ tape pyahu ñemuhápe
Ko'ág̃a rupi, umi tembi'u ojejapóva mandiokágui oñepyrũ ojehecha umi okaháre, oñemomba'eguasúvo umi mba'e oñeñotỹva ñane retãme. Ndaha'éi mandioka año, umi tembi'u ojejapo va'ekue ymave ojehecha jey ko'ág̃a umi tenda oñeñemuha rupi, ojehechaukávo mba'éichapa ikatu oñembojoaju tembi'u ymaguare ha tembi'u pyahu.
Umi mba'e ojejapóva ko'ág̃a ohechauka mandioka ha'eha peteĩ tembi'u ikatuva oñembohe ha oñembo'aty heta hendáicha. Umi oñeñemuháva ko'ág̃a oipuru mandioka omyengovia hag̃ua umi tembi'u oúva ambue tetãgui, oñemombaretévo ñane retã rembi'u.
- Mandioka ojejapo hag̃ua tembi'u ojehecháva 'gourmet'.
- Mandioka oñembojehe'a ambue yva ha ka'avo ndive.
- Mandioka oñepyrũ ojehecha umi 'feria' oñemuhahápe tembi'u ikatúva oñeñongatu.
Mandioka ha ñane retã rembi'u pyahu
Mandioka ha'e peteĩ mba'e oipytyvõva ñane retãme oñemombarete hag̃ua tembi'u ojehecháva. Umi tembi'u ojejapóva mandiokágui ko'ág̃a oñembohe ha oñembo'aty ohechauka hag̃ua mba'éichapa ñane retã rembi'u ikatu oñemo'ã ha oñemombarete.
| Tembi'u | Ymave | Ko'ág̃a |
|---|---|---|
| Mandioka jukysy | Karu guasu | Tembi'u ojehecháva |
| Mandioka mbichy | Okaháre | Restaurante |
| Mandioka ryguasu | Ogape | Ñemuha guasu |
Datos: Ministerio de Agricultura y Ganadería, 2025.
Porandu jepivegua
Mba'épa mandioka rehecha ñane retãme?
Mba'éichapa mandioka oipytyvõ ñane retãre?
Mba'épa ikatu jajapo ñamombarete hag̃ua mandioka rehecha?
Mba'épa yvy'a ñemuháicha tetãme?
Mba'épa ñane retã reko remiandu?
Mba'éichapa mandioka oipytyvõ ñane retã rembi'u ojehecháva?
Mba'épa ikatu jajapo mandioka ojehecha hag̃ua umi ñemuhápe?
Mba'éichapa mandioka oipytyvõ yvy ñemopotĩme?
Fuentes ha kuatiahaipyre ojehecháva
- Ministerio de Agricultura y Ganadería (MAG) — MAG
- FAO — fao.org
- Our World in Data — ourworldindata.org
- Nature Food — nature.com/natfood
- FAO, 2024 — Global Cassava Market Report
- Instituto de Biotecnología Agrícola, 2025 — Informe sobre cultivos sostenibles
- Ministerio de Agricultura y Ganadería, 2025 — Boletín de producción nacional